Historie loge Kennemerland

Loge "Vicit Vim Virtus"

In de jaren vlak na WOI was in Haarlem één loge werkzaam: ‘Vicit Vim Virtus’, opgericht in 1788.  Het was in het begin van de vorige eeuw een forse loge met ruim 85 leden. De loge maakte in de crisisjaren na WO1 echter een flinke groei mee met nog eens een 50-tal leden.  Misschien is het geen ongewoon verschijnsel dat in kritieke tijden sprake is van een groeiende behoefte aan bezinning op geestelijke waarden.
In het voorjaar van 1926, toen de loge 126 leden telde, brachten twee groepen broeders naar voren dat ‘VVV’ huns inziens te groot geworden was om de intimiteit te waarborgen, die nodig is bij maçonnieke arbeid; tevens waren er binnen de loge diverse stromingen die in zo groot verband niet tot uiting konden komen.

Twee nieuwe loges

Op het voorstel van deze initiatiefnemers, om twee nieuwe loges te stichten, werd door velen in eerste instantie afwijzend gereageerd. Het bestuur echter toonde nog wel bereidheid tot overleg en, nadat het Hoofdbestuur van de Nederlandse Orde van Vrijmetselaren had meegedeeld dat er op 21 mei 1926 twee verzoeken tot oprichting van een loge in Haarlem waren ingediend, werd alle medewerking verleend.

1926

Op de landelijke Algemene Ledenvergadering van de Orde, het z.g. Grootoosten,  van 20 juni 1926 werden de voorstellen om oprichtings- of constitutiebrieven uit te reiken aan de twee nieuwe loges ‘Kennemerland’ nr 127 en ‘Ad Lucem et Pacem’ nr 128, unaniem aangenomen.  De installatie volgde op 23 oktober 1926 op één grote feestelijk rituele en gezamenlijke oprichtingsbijeenkomst, "Open Grootloge" in het logegebouw aan de  Ripperdastraat te Haarlem, waar 120 broeders bijeen waren gekomen o.l.v. de toenmalige voorzittend meester van de Orde, de Grootmeester, prof.mr. J.Carpentier Alting. In hotel ‘Lion d’Or’ aan de Kruisstraat volgde een uitgebreide tafelloge.

Sfeer

Beide loges hadden reeds vanaf het begin een eigen sfeer en karakteristiek, hoewel het lastig is deze precies te omschrijven. Loge ‘Ad Lucem et Pacem’ wilde vanaf de oprichting meer de ethische en filosofische richting bewandelen; loge Kennemerland zocht toen meer de praktische en filantropische kant. Die sferen zijn gedeeltelijk nog voelbaar, redenen voor kandidaat vrijmetselaren om voor hun keuze bij de verschillende loges "om het hoekje" te kijken.

Veldboeket

Ook nog in de ’60-er jaren had loge Kennemerland de reputatie, de meest progressieve loge in Nederland te zijn; in 1969 diende zij zelfs bij het Grootoosten de ‘motie Kennemerland’ in, waarin werd gevraagd goed te keuren, dat de Orde vanuit haar beginselen haar betrokkenheid zou uitspreken ook in die gevallen waar in de samenleving sprake was van bedreigingen van geestelijke of culturele waarden. Jaren debatteren volgden zonder dat ooit een duidelijke uitspraak volgde. Gelet op het uitgangspunt dat de Orde als organisatie niet meningsvormend moet zijn en dat altijd de vrije mening van het individue prevaleert is dat ook logisch. De wens om een gezamenlijk standpunt uit te drukken komt overigens van tijd tot tijd bij ons bewegende gebeurtenissen weer boven en is als zodanig niet mensenvreemd. 

De leden van loge Kennemerland typeren hun loge wel eens als een veldboeket vol bloemen, van distels en doornen tot de prachtigste lelies en rozen, waar iedere bloem of doorn zijn eigen waarde heeft en bijdraagt aan het fraaie geheel.  Er is geconstateerd, dat deze loge altijd een zekere aantrekkingskracht heeft uitgeoefend op de kandidaat leden met wat aparte en eigen ideeën. Deze worden in de loge nog steeds naar voren gebracht in een sfeer van intimiteit en een nuchtere, bijna laconieke warmte.

Kennemerland

Loge Kennemerland startte met 28 leden, in 1933 waren dat er al 70 en in mei 1940, toen ‘alles ophield”, 81.

Na WOII begon men met 50 leden, in 1950 gestegen tot 60, terwijl in 1960 het maximum van 91 werd bereikt. Sindsdien volgde een periode van langzame teruggang tot een aantal van 60 in 1990, 50 in 2000 en 35 in 2005.  Het huidige ledenaantal schommelt rond de 35. Maar, dankzij de recente aanwas van nieuwe jongere leden heeft de loge Kennemerland weer een vitaal perspectief.